ଗୋଟିଏ ପଟେ ଦେଶରେ ପେଟ୍ରୋଲର ଗୁଣବତ୍ତା ବଢ଼ାଇବା ଓ ପ୍ରଦୂଷଣ କମାଇବା ପାଇଁ ଇଥାନଲ ମିଶ୍ରଣ (Ethanol Blending) ପ୍ରକ୍ରିୟା ଜୋରଦାର ଚାଲିଛି, ଅନ୍ୟପଟେ ଚିନି ଶିଳ୍ପ ଉପରେ ଏହାର ଗମ୍ଭୀର ପ୍ରଭାବ ଦେଖିବାକୁ ମିଳିଛି। ଗତ ଗୋଟିଏ ମାସ ମଧ୍ୟରେ ଚିନି ଦରରେ ପ୍ରାୟ ୪୫% ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବୃଦ୍ଧି ରେକର୍ଡ କରାଯାଇଛି, ଯାହା ସାଧାରଣ ଖାଉଟିଙ୍କ ଚିନ୍ତା ବଢ଼ାଇଦେଇଛି।
ଇଥାନଲ କ’ଣ?
ଇଥାନଲ ହେଉଛି ଗୋଟିଏ ଜୈବିକ ଜାଳେଣି (Biofuel), ଯାହା ମୁଖ୍ୟତଃ ଆଖୁ ରସ, ମୋଲାସେସ୍ (Molasses) କିମ୍ବା ଖାଦ୍ୟଶସ୍ୟ (ଯେପରିକି ମକା ଓ ଭଙ୍ଗା ଚାଉଳ)ର କିଣ his (Fermentation) ପ୍ରକ୍ରିୟାରୁ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରାଯାଏ।
ପେଟ୍ରୋଲର ଗୁଣବତ୍ତା ଓ ଇଥାନଲର ଭୂମିକା
ଆଜିକାଲି ଆମେ ଯେଉଁ ପେଟ୍ରୋଲ୍ ଖରୀଦ କରୁଛୁ (ଯେପରିକି E10 କିମ୍ବା E20 ପେଟ୍ରୋଲ୍), ସେଥିରେ ୧୦% ରୁ ୨୦% ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଇଥାନଲ ମିଶାଯାଉଛି। ଗୁଣବତ୍ତା ଆଧାରରେ ଏହାର କିଛି ମୁଖ୍ୟ ଦିଗ:
- ଅକ୍ଟେନ୍ ରେଟିଂ (Octane Rating) ବୃଦ୍ଧି: ଇଥାନଲର ଅକ୍ଟେନ୍ ସଂଖ୍ୟା ଅଧିକ ଥାଏ। ପେଟ୍ରୋଲରେ ଏହାକୁ ମିଶାଇବା ଦ୍ୱାରା ଇନ୍ଧନର ଅକ୍ଟେନ୍ ରେଟିଂ ବଢ଼ିଥାଏ, ଯାହା ଗାଡ଼ି ଇଞ୍ଜିନର ‘Knocking’ (ଇଞ୍ଜିନ ଭିତରେ ଅସମୟରେ ଜାଳେଣି ଜଳିବା) ସମସ୍ୟାକୁ କମାଇଥାଏ।
- ଇଞ୍ଜିନର କାର୍ଯ୍ୟଦକ୍ଷତା: ଅଧିକ ଅକ୍ଟେନ୍ ଯୋଗୁଁ ଇଞ୍ଜିନ୍ ସୁଗମ ଭାବେ ଚାଲେ ଏବଂ ଏହାର ଆୟୁଷ ବୃଦ୍ଧି ପାଏ।
- କମ୍ ପ୍ରଦୂଷଣ: ଇଥାନଲ୍ରେ ଅକ୍ସିଜେନ୍ ପରିମାଣ ଅଧିକ ଥାଏ, ଯାହା ଯୋଗୁଁ ଇନ୍ଧନର ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଦହନ (Complete Combustion) ହୋଇଥାଏ। ଏହାଦ୍ୱାରା ଗାଡ଼ିରୁ ନିର୍ଗତ ହେଉଥିବା କାର୍ବନ୍ ମୋନୋକସାଇଡ୍ (CO) ଓ ହାଇଡ୍ରୋକାର୍ବନ୍ ପରି ପ୍ରଦୂଷଣକାରୀ ଗ୍ୟାସ୍ ଯଥେଷ୍ଟ କମିଯାଏ।
- ସ୍ୱଦେଶୀ ବିକଳ୍ପ: ବିଦେଶରୁ କ୍ରୁଡ୍ ଅଏଲ୍ (ଅଶୋଧିତ ତେଲ) ଆମଦାନୀ ଉପରେ ନିର୍ଭରଶୀଳତା କମାଇବାରେ ଏହା ପ୍ରମୁଖ ଭୂମିକା ଗ୍ରହଣ କରେ।
ସଙ୍କଟର କାରଣ: ଆଖୁରୁ ଇଥାନଲ୍ ନିର୍ମାଣ
ଭାରତରେ ଇଥାନଲ ପ୍ରସ୍ତୁତି ପାଇଁ ବହୁଳ ପରିମାଣରେ ଆଖୁ ରସ ଓ ଚିନି ତିଆରି ସମୟରେ ବାହାରୁଥିବା ଶିରା (Molasses) ବ୍ୟବହାର କରାଯାଉଛି। ଫଳରେ ଚିନି ମିଲ୍ଗୁଡ଼ିକ ଚିନି ଉତ୍ପାଦନ କରିବା ପରିବର୍ତ୍ତେ ଇଥାନଲ ପ୍ରସ୍ତୁତିକୁ ଅଧିକ ପ୍ରାଥମିକତା ଦେଉଛନ୍ତି।
ବଜାରରେ ଚିନିର ଯୋଗାଣ କମିଯିବା ଏବଂ ଚାହିଦା ଅପରିବର୍ତ୍ତିତ ରହିବା ହେତୁ ମାସକ ଭିତରେ ଏହାର ଦର ୪୫% ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବୃଦ୍ଧି ପାଇଛି।
ସନ୍ତୁଳନର ଆବଶ୍ୟକତା
ପେଟ୍ରୋଲର ଗୁଣବତ୍ତା ବଢ଼ାଇବା ଓ ପରିବେଶ ସୁରକ୍ଷା ପାଇଁ ଇଥାନଲ ବ୍ୟବହାର ଏକ ବୈପ୍ଳବିକ ପଦକ୍ଷେପ ହୋଇଥିଲେ ସୁଦ୍ଧା, ଖାଉଟିଙ୍କ ନିତ୍ୟବ୍ୟବହାର୍ଯ୍ୟ ସାମଗ୍ରୀ ଯେପରିକି ଚିନି ଦର ନିୟନ୍ତ୍ରଣରେ ରହିବା ସେତିକି ଜରୁରୀ। ସରକାର ଖାଦ୍ୟଶସ୍ୟରୁ ଇଥାନଲ ତିଆରି କରିବା ନୀତିକୁ ଅଧିକ ପ୍ରୋତ୍ସାହିତ କଲେ ଚିନି ଶିଳ୍ପ ଓ ବଜାର ଦର ଉପରୁ ଏହି ଚାପ କମିପାରିବ।
ଦିଲ୍ଲୀପ ଚୌଧୁରୀ, ସମ୍ପାଦକ
